Różnice pomiędzy bólem ostrym i przewlekłym

Przedstawiony powyżej proces skutecznie spełnia rolę systemu wczesnego ostrzegania i kiedy niebezpieczeństwo mija, następuje powrót do stanu wyjściowego. Niestety, nie zawsze tak się dzieje. Często, długo jeszcze po rozpoznaniu przyczyny i podjęciu właści­wego leczenia, ból daje o sobie znać w nie zmienionej formie. Tego typu ból, który trwa dłużej niż czas wymagany do zagojenia się uszkodzenia i powrotu do zdrowia, nazywany jest bólem przewle­kłym. Można więc powiedzieć, że jest to ból, który przestał z jakichś powodów spełniać biologicznie przydatną funkcję. Występuje on też, kiedy określone schorzenie lub choroba będąca jego przyczyną z jakiegoś powodu stają się chroniczne. Rezultatem takiego procesu jest niemożliwy do złagodzenia ból, który wymaga od lekarza, a przede wszystkim od pacjenta, zupełnie odmiennego spojrzenia na całą sprawę i krańcowo innego podejścia w leczeniu, niż miało to miejsce w bólu ostrym.

Na przykład zranienia takich tkanek miękkich, jak: mięśnie, wiązadła i ścięgna, mogą być zwykle wyleczone w ciągu dwóch miesięcy. Z jakiegoś jednak powodu prawie połowa ludzi z tego ty­pu uszkodzeniami skarży się na ból nawet po upływie tego czasu, mimo że została zastosowana właściwa terapia i pozornie wszystko jest w porządku. Wobec tego nasuwa się wniosek, że jakieś inne czynniki, oprócz uszkodzenia ciała, przyczyniają się do przedłuża­nia bólu. Uważa się na ogół, że sześć miesięcy stanowi granicę od­dzielającą ból ostry od przewlekłego. Niejednokrotnie trudno jest

zrozumieć różnice pomiędzy tymi dwoma rodzajami bólu, jeśli przyjmuje się jedynie kryterium czasu. Chociaż zazwyczaj ból ostry jest intensywniejszy od bólu przewlekłego, może on zamie­nić się w przewlekły bez żadnych zauważalnych zmian w natęże­niu i jakości. Zrozumienie przynajmniej podstawowych różnic po­między tymi dwoma rodzajami bólu jest ważne, ponieważ w skutecznym ich zwalczaniu stosuje się krańcowo odmienne me­tody leczenia.

Wyobraź sobie, że wsiadasz do samochodu i zapalasz silnik. Jeśli będziesz chciał odjechać bez zapięcia pasów, sygnał dźwiękowy albo głos z komputera natychmiast przypomni ci, abyś to zrobił. Ostry ból jest właśnie takim sygnałem ostrzegającym przed niebezpieczeń­stwem. Załóżmy, że coś się w tym systemie popsuło – chociaż zapiąłeś już pasy, ciągle słyszysz uciążliwy dla ucha sygnał ostrzegania.

Takim niemożliwym do wyciszenia sygnałem jest właśnie przewle­kły ból. Z jakiegoś powodu mechanizm ostrzegania pozostaje aktywny nawet wtedy, kiedy wysyłana informacja nie tylko przestała spełniać użyteczną funkcję, ale wręcz w uporczywy sposób drażni twoje zmysły.

Przewlekły ból wydaje się następstwem rozregulowania systemu mechanizmu bólu, tak że ból nie spełnia swojej podstawowej funk­cji, którą jest informowanie nas o potencjalnym zagrożeniu. Zo­baczmy, jak działa taki rozregulowany system ostrzegania.

Jak więc widać, różnice pomiędzy ostrym i przewlekłym bólem są znaczne, a zrozumienie ich jest konieczne, aby wybrać odpowiednie metody kontroli. Różnice te można zestawić w następujący sposób:

Ostry ból

Przewlekły ból

Niedawne uszkodzenie albo choroba

Uszkodzenie istniejące od dawna

Sprecyzowana lokalizacja

Lokalizacja trudna do zdefiniowania

Siuży jako sygnał alarmowy

Bez określonej funkcji

Krótki okres trwania

Utrzymuje się przez długi czas

Aktywność utrudnia powrót do zdrowia

Aktywność konieczna w powrocie do zdrowia

Środki przeciwbólowe przynoszą ulgę

Środki przeciwbólowe zazwyczaj są nieskuteczne i powinny być ograniczone

Lekarz jest odpowiedzialny za leczenie

Ścisła współpraca lekarza z pacjentem jest warunkiem poprawy stanu zdrowia

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.